Wat was de aanleiding voor Alles is Water?
“De aanleiding is eigenlijk heel dichtbij.
Water zit overal in onze leefomgeving: in regen, hitte, bodem, riolering, drinkwater, afvalwater, kades, groen, havens en wijken. Tegelijk blijft die wereld voor veel kinderen en jongeren vaak onzichtbaar. Ze leren op school over later, terwijl de vragen van later nu al om hen heen liggen.
Met Alles is Water willen we die afstand kleiner maken. We laten jongeren niet alleen leren over water, klimaat en leefomgeving, maar eraan werken. Op echte plekken, met echte vraagstukken en met mensen uit de praktijk.
De kern is simpel: Alles is Water leert een nieuwe generatie omgaan met water door hen al vroeg te laten kijken, denken en maken aan echte vragen uit hun eigen leefomgeving.“
Wat is de visie achter Alles is Water?
“Wij geloven dat mensen dieper leren wanneer ze iets meemaken, onderzoeken, proberen en daarna begrijpen wat hun ervaring betekent.
Daarom maken we van de leefomgeving een leeromgeving. Water is daarbij de ingang. Wie naar water kijkt, leert kijken naar systemen: naar wat boven de grond zichtbaar is en onder de grond doorwerkt. Naar techniek en natuur. Naar gedrag en infrastructuur. Naar klimaat, gezondheid en dagelijks leven.
Alles is Water is dus meer dan een educatief project. Het is een leerbeweging waarin jongeren ontdekken hoe hun eigen wereld werkt en welke rol zij daarin kunnen spelen.”
Hoe werkt Alles is Water in de praktijk?
“Alles is Water werkt met echte vraagstukken uit de regio. Die vragen komen van partners uit de watersector, gemeenten, bedrijven of maatschappelijke organisaties. Elke module heeft een herkenbare opbouw.
Eerst gaan leerlingen ontdekken. Ze maken kennis met het vraagstuk in de praktijk, bijvoorbeeld op locatie bij een bedrijf, waterschap of plek in de wijk.
Daarna gaan ze ontwerpend leren. Ze onderzoeken het probleem, bedenken ideeën, maken keuzes en werken aan een oplossing, prototype, advies of concept.
Tot slot presenteren ze hun werk aan mensen uit de praktijk. Dat kan een jury zijn, een partnerorganisatie, een gemeente of een stadsjury.
Zo wordt leren concreet. Jongeren werken niet aan een fictieve opdracht, maar aan iets dat echt bestaat.”
Voor wie is Alles is Water bedoeld?
“Alles is Water is er voor kinderen, jongeren, studenten, scholen en partners die leren willen verbinden met de echte wereld.
Voor scholen biedt het programma betekenisvolle contexten voor loopbaanoriëntatie, burgerschap, duurzaamheid, techniek, ontwerpend leren en vakoverstijgend onderwijs. Voor jongeren biedt het een kans om hun talenten te ontdekken en te ervaren dat hun ideeën ertoe doen.
Voor waterpartners, bedrijven en gemeenten is Alles is Water een manier om hun opgaven zichtbaar te maken voor een nieuwe generatie en jongeren eerder te betrekken bij de toekomst van hun eigen leefomgeving.”
Wat maakt Alles is Water anders dan een gewone gastles of projectweek?
“Alles is Water is geen losse gastles en ook geen eenmalige campagne.
We bouwen aan een doorlopende leeromgeving. Dat betekent dat ervaringen zich kunnen opstapelen. Van primair onderwijs naar voortgezet onderwijs, van challenges naar praktijkopdrachten, en van eerste verwondering naar loopbaanoriëntatie en vakmanschap.
De kracht zit in de combinatie van echte vragen, echte plekken en echte partners. Jongeren zien het vraagstuk, werken eraan en delen hun ideeën met mensen die er ook in de praktijk mee bezig zijn.”
Welke rol spelen partners?
“Partners zijn essentieel.
Zij brengen echte vragen, kennis, locaties, materialen, data, vakmanschap en feedback in. Daardoor wordt het onderwijs verbonden met de praktijk.
Alles is Water werkt met een kernteam en een groeiend netwerk van scholen, waterpartners, bedrijven, gemeenten en maatschappelijke organisaties. Samen bouwen we aan een regionale leer- en ontwikkelomgeving waarin onderwijs, praktijk en leefomgeving elkaar versterken.
Belangrijk is dat iedereen een duidelijke rol heeft. De ene partner brengt een vraagstuk in. Een andere partner opent een praktijklocatie. Een school zorgt voor de inbedding in het onderwijs. Een jury of expert geeft feedback. Zo wordt het programma samen gedragen.”
Wat hebben de eerste pilots laten zien?
“De eerste pilots laten zien dat jongeren sterker aanhaken wanneer het leren echt en dichtbij wordt.
Een voorbeeld is de challenge rond vet in afvalwater. Scholieren onderzochten wat er gebeurt wanneer vet in het riool terechtkomt, kregen uitleg vanuit de praktijk en bedachten daarna oplossingen voor gedragsverandering en circulair hergebruik.
Daar werd zichtbaar wat Alles is Water wil doen. Jongeren worden niet richting techniek geduwd. Ze ontdekken via een echte ervaring dat water, techniek, gedrag en circulariteit al onderdeel zijn van hun eigen leefwereld.”
Hoe ontwikkelt Alles is Water zich verder?
“Alles is Water groeit door als merk en als programma.
We werken aan een doorlopende leerlijn met verschillende niveaus. Junior richt zich op kinderen in het primair onderwijs. Next op jongeren in het voortgezet onderwijs. Pro op mbo, hbo en werkveld. Academy op docenten, begeleiders en professionals.
Daarnaast ontwikkelen we modules en challenges rond actuele water- en klimaatvragen. Denk aan waterkwaliteit, afvalwater, klimaatadaptatie, hitte, groen, bodem, circulariteit en stedelijke infrastructuur.
Het doel is dat Alles is Water uitgroeit tot een herkenbare regionale leerinfrastructuur die scholen en praktijkpartners duurzaam met elkaar verbindt.”
Wat staat er komend jaar op de planning?
“Komend jaar staat in het teken van pilots, verdieping en samenwerking.
We willen de eerste modules verder ontwikkelen, testen en verbeteren. Daarbij werken we met scholen, praktijkpartners en studenten aan concrete vragen uit de regio.
Ook wordt gewerkt aan betere monitoring: wat leren jongeren, hoe werkt de samenwerking, en welke opbrengsten zijn bruikbaar voor onderwijs, partners en beleid? Zo bouwen we stap voor stap aan een programma dat overdraagbaar is, kan groeien en niet afhankelijk blijft van losse projecten.”
Wanneer is Alles is Water geslaagd?
“Alles is Water is geslaagd wanneer jongeren anders naar hun eigen leefomgeving gaan kijken.
Wanneer zij begrijpen dat water niet iets abstracts is, maar iets dat raakt aan hun schoolplein, hun straat, hun huis, hun stad en hun toekomst. Wanneer scholen leren verbinden met echte opgaven. Wanneer partners hun vakgebied zichtbaar maken. En wanneer jongeren ervaren dat zij niet alleen toeschouwer zijn van grote maatschappelijke vragen, maar mede-onderzoeker, maker en toekomstige drager van hun leefomgeving.
Alles is Water maakt van de leefomgeving een leeromgeving, zodat een nieuwe generatie leert zorgen voor water, bodem, stad, natuur en elkaar.”